السيد محمد حسين الطهراني
77
معاد شناسى (فارسى)
چون شفاعت نمودن را ، در آنچه كه عِلَل و اسباب تكوينيّه از خير و شرّ متضمّن آنهاست ، مانند گرسنگى و تشنگى ، و سرما و گرما ، و صحّت و مرض به كار نمىبنديم ؛ بلكه در اين گونه از امور به اسباب طبيعيّه متوسّل مىشويم و با وسائل مناسب ، مانند : خوردن و آشاميدن ، و پوشيدن لباس ، و در خانه و محفظه زيست كردن ، و علاج مرض را نمودن خود را از گزند آفات مصون ميداريم . و ما فقط در خيرات و شُرور و منافع و مضارّى كه از ناحيهء وضع قوانين و احكام اجتماعيّه اى كه در حكومتهاى اجتماعى به نحو خصوص و يا عموم مقرّر و معتبر دانسته شده است ، شفاعت مىكنيم . چون مىدانيم كه در دائرهء مولويّت و عبوديّت ، و در نزد هر حاكم و محكومٌ عَلَيهى ، أحكام و قوانينى است و امر و نهيى است كه چون مكلّف بدان امتثال ورزد و اطاعت كند ، توابع آن از پاداشهاى نيك و مَدح و ثناء و ارتقاء رتبه و اعطاء مال و جاه به دو عائد خواهد شد ؛ و چون از امتثال آنها سر باز زند ، توابع آن از عِقابهاى مادّى و ضررهاى معنوى به دو خواهد رسيد . و بطور كلّى اگر مولائى و ولىِّ امرى به بنده و آنچه در تحت حكومت اوست و در زير فرمان و پرچم سيادت و أولويّت اوست ، به امرى و يا نهيى فرمان دهد ، در صورت امتثال ، پاداش پسنديده و نيكوئى خواهد داشت ؛ و در صورت تمرّد و عدم انقياد ، پاداش ناپسند و نكوهيده اى در بر خواهد داشت . پس در اينجا دو گونه قانون و اعتبار موجود است : قانون حكم و